Op Nu.nl stond een fijn stukje Microsoft-advertorial, afkomstig van Novum -- opgepast met die link, het is nog zo'n site die Flash en popups gebruikt. In de advertorial mag "directeur van de kantoorsoftwaredivisie" Chris Capossela uitleggen hoe Microsoft de wereld van de online-kantoorapplicaties ziet.

Zullen we het eens puntsgewijs doorlopen? Ik laat hier en daar wel een paar regels weg, anders krijg ik de blogpostmaffia over me heen; ik beperk me tot de meest opvallende opmerkingen.

Net als Google richt ook Microsoft zich steeds meer op het leveren van software via internet.

Tenzij ik me vergis, waren ze daar nou niet bepaald mee bezig. Er was wel een uitbreiding op MS Office, online, maar dat was nogal beperkt. Het was precies dat: een uitbreiding. Verder hoor ik nergens verhalen als zou Microsoft druk aan de weg aan het timmeren zijn om dat te veranderen.

"Over tien jaar staat de helft van onze software online", [...]

Over tien jaar? Je kunt net zo goed zeggen "ergens in de vierentwintigste eeuw", tien jaar is op internet een eeuwigheid! Momenteel is de markt voor online-office-applicaties al aardig aan het groeien, en als Microsoft nog een kansje wil hebben op een puntje van die taart, dan zullen ze daar nu direct iets mee moeten doen, iets tastbaars.

Steeds meer klanten willen een vast bedrag per maand betalen voor software [...]

Nee, steeds meer klanten gaan ontdekken dat ze helemaal niet hoeven te betalen voor software, zowel online als offline. Een paar jaar geleden was open source misschien nog voorbehouden aan de geeks, maar daar is rap verandering in aan het komen.

(over online-software:) "Het hoeft niet goedkoper te zijn, want bij het ouderwetse licensie-model hoef je maar één keer te betalen en ben je voor altijd eigenaar van de software."

Zie het punt hierboven. Wat ik bovendien grappig vind, is dat Microsoft voor (grote) bedrijven juist voor de offline software ook een soort van abbonnement gebruikt. Wat is het nou?

Nog los daarvan: één keer betalen maakt je nog geen eigenaar, het maakt je licentiehouder. Bovendien ben je dat misschien wel voor altijd, maar je kunt er donder op zeggen dat je binnen een paar jaar -- onder druk van je zakenpartners die ook zijn overgeschakeld en jou documenten sturen in Het Nieuwe Bestandsformaat -- mag upgraden naar een nieuwere versie van de software. Dat is dan misschien een goedkopere licentie, maar wel weer een nieuwe licentie. Fijn dat die voor het leven is, ja.

Microsoft denkt dan ook, in tegenstelling tot Google, dat een deel van de software altijd op de computer zal blijven staan.

Natuurlijk: een computer zal altijd een OS nodig hebben. Dat hoeft echter geen Windows te zijn. Bij offline applicaties telt dat nog wel aardig mee, maar het web is platform-agnostisch. Daar zullen ze in Redmond -- terecht -- aardig over in de rats zitten. Bovendien...

"Niet alles is geschikt om online te zetten. Wat heb je er bijvoorbeeld aan om het internet op te moeten om een tekst te kunnen tikken?", vraagt Capossela zich hardop af.

Dat hoef je niet, aangezien elk OS wel een vorm van tekst-editor aan boord heeft. Sterker nog, het zal heus niet gebeuren dat elk document over een aantal jaar alleen nog maar online te vinden zal zijn.

Echter, zodra je met meerdere mensen of op meerdere plaatsen met een document aan de gang wilt, iets dat zeker in een kantoor-omgeving verre van ondenkbaar is, ga je al heel snel de voordelen van een online-aanpak zien: er is nog maar één "fysiek" document, en meerdere mensen kunnen daar, desnoods tegelijk, aan werken, van waar ook ter wereld. Je hoeft geen documenten meer rond te mailen of wat dan ook, je hoeft ze alleen nog maar toegang te geven tot de online versie.

Dat dingen als foto- en videobewerking -- in ieder geval in de nabije toekomst -- nog teveel data heen en weer schuiven om dat serieuze kandidaten te maken voor online-heid, is voor Microsoft eigenlijk niet eens relevant. In die markt zitten ze niet.

"Zoals vaker gebeurt met nieuwe ontwikkelingen, wordt de invloed ervan waarschijnlijk overschat" [...]

Of, wat ook al vaker is gebeurd: Microsoft onderschat de invloed van nieuwe ontwikkelingen. Ze hebben het internet onderschat, ze onderschatten, om maar eens wat te noemen, de iPhone... En van wie was die uitsprak over 640Kb geheugen ook al weer?

Natuurlijk hebben ze er ook alle belang bij om die gedachte in stand te houden: zolang bedrijven en consumenten dit blijven geloven, blijven ze braaf Windows- en Office-licenties betalen. Net zoiets als de anti-virus-pakkettenmakers die er sport van maken om je te wijzen op de gevaren van het grote boze internet.

"In de jaren negentig dachten we ook dat de mainframe - een computer waar heel veel mensen tegelijk op werken - een aantal jaren later niet meer zou bestaan. Hij bestaat nog steeds."

Maar er zijn wel heel veel plekken waar de mainframe niet meer wordt gebruikt, en bijvoorbeeld is vervangen door een cluster goedkopere computers en virtualisatie op "gewone" hardware -- iets waar Microsoft zelf ook mee bezig is. De mainframe zoals die destijds is bedacht, is tegenwoordig in veel gevallen niet meer nodig.

Online applicaties gaan dat aandeel van mainframes alleen nog maar verder uithollen. Zelfs al gebeurt dat niet, dan nog is dat niet automatisch goed nieuws voor Microsoft, want ook ook in deze markt zijn ze niet actief.

Mogelijk biedt de advertentiemarkt een impuls om tekstverwerkers online te zetten. "Je zou eraan kunnen denken dat je een pop-up krijgt als je een bepaald woord intypt. Het is echter de vraag of dit geaccepteerd wordt."

Nee, natuurlijk niet. Advertenties zullen rondom het document worden getoond misschien, iets dat Google nu al met Gmail doet.

Ik zie de advertentiemarkt ook niet als grote impuls om iets online te zetten, hooguit zien de applicatie-providers er een manier in om geld binnen te krijgen. De gebruiker zet iets online om er vanaf meerdere plekken, met meerdere mensen en/of platform-onafhankelijk mee te kunnen werken. Ze gebruiken het omdat het iets voor ze toevoegt, niet omdat ze naar advertenties kunnen kijken.

Sommige sectoren zullen extra huiverig zijn voor het gebruik van online software. Een voorbeeld hiervan is de juridische sector, vanwege de gevoeligheid van de informatie.

Web-based hoeft ook niet altijd over internet te lopen; er is ook nog zoiets als intranet. Google biedt ook search appliances, die je in je -- afgeschermde -- netwerk kunt hangen en daar als een "privé-Google" fungeren. Dat zou ook prima kunnen werken voor een office application appliance.

Ook hier geldt dat Microsoft zelf ook bezig is met intranet-producten. Misschien moet Microsoft eens met Microsoft gaan praten...

En dan de uitsmijter...

In 2007 stak Microsoft 2,3 miljard dollar in deze opslagplaatsen van digitale informatie. Ter vergelijking: Google investeerde zo'n 2 miljard dollar.

Jeetje, wat een verrassing: Microsoft investeerde meer dan Google. Misschien zou dat iets te maken kunnen hebben met de inhaalslag die Microsoft zal moeten maken? Google is al een tijdje bezig, dus kunnen ze met een kleiner budget toe om die voorsprong te houden, of zelfs uit te bouwen. Nog los daarvan: het budget zelf zegt niets. Als Google kans ziet om goedkoper te werken, kunnen ze ook met een lager budget toe.

Conclusie

Het hele verhaal is een opeenhoping van open deuren, tunnelvisie en angst voor de toekomst. Dat dat resulteert in een voor journalisten makkelijk te plaatsen stukje is begrijpelijk, maar dat maakt het nog niet waar. Als je er al een echt artikel van zou willen maken, zou je ook een Google aan het woord moeten laten, en het liefst nog wat andere partijen die met deze toekomst bezig zijn.

Voor degenen die dit soort ontwikkelingen (en Microsoft) volgen, brengt het verhaal geen verrassingen: dit is hoe ze erover denken, die zienswijze was al vrij bekend, en al bij diverse gelegenheden grondig tegen het licht gehouden.

De toekomst, zeker op langere termijn, ziet er voor Microsoft niet rooskleurig uit, en dat weten ze. Internet, en de vrijheden en openheid die daarmee samenhangen, zijn misschien wel de grootste bedreiging. Ze kunnen proberen het bedrijf om te vormen om in die nieuwe markt, volgens de nieuwe regels, mee te spelen, of ze zullen vrijwel zeker ten onder gaan.

En daar helpen geen honderd advertorials tegen.

Hoe zit dat met uw applicatie-gebruik?

Ik ben wel benieuwd hoe dat bij mijn lezers zit: trekken jullie nog voor elk boodschappenbriefje Word open? Doe je het huishoudboekje nog in OpenOffice? Of ben je al om en heb je nauwelijks nog documenten op je harde schijf staan? Het reactieding is online en geduldig...